carl dekeyzer… moments before the flood

vrijdagavond… concertgebouw… magnum-fotograaf carl dekeyzer… opening tentoonstelling ‘moments before the flood’

Carl Dekeyzer is een verteller niet in het minst doorheen z’n
sprekende beelden maar evenzeer doorheen z’n beklijvende woorden. Hij
houdt er niet van afbreuk te doen aan ‘de legende’ van een beeld door
het overmatig uiteenzetten van bedoelingen en achtergronden. Een
foto van Dekeyzer is steeds een visualisatie van spanning, dynamiek
en eigenzinnige esthetiek. Het beeld is er en spreekt voor zich,
alleen of in samenhang met beelden uit een reeks. Zo ook in de
beelden die Carl maakte in opdracht van het concertgebouw van Brugge.
Het opgelegde thema was ‘water’. L’O klinkt merkwaardig genoeg meteen
kunstzinniger. Wie weet was het grafisch eenvoudiger om rond dit
éénletterwoord een trendy campagne op te bouwen? Dekeyzer ging vorige
winter fotograferen aan de Belgische kust en in onze Vlaamse polders.
Blauw, groen en roestig rood zijn de overheersende kleuren. Uit
sommige beelden waait de geur van zeewier en zilte noordzeelucht de
kijker tegemoet. In het zicht op de Oostendse havengeul striemt de
sneeuw in je gezicht. Vanaf de oostelijke oever zie je de herkenbare
skyline met een ferryboot en dichtbij een groen bemost staketsel.
De achtergrond is winters grijs. Op de voorgrond ruik je
de weekdieren op het vochtige hardhout. Dekeyzer houdt het graag bij
journalistiek reportagewerk waarin mensen de hoofdrol spelen.
‘Moments before the flood’ blinkt merkwaardig genoeg uit door de
afwezigheid van mensen. De dynamiek en de spanning die de fotograaf
anders verkrijgt door de menselijke aanwezigheid moest in deze reeks
op een totaal verschillende manier bekomen worden. Carl Dekeyzer
paste voor het eerst het procédé toe van het digitaal samenstellen
van verschillende opnames. Een drieduizendtal opnames resulteerden
uiteindelijk in de achtentwintig beelden van ‘moments before the
flood’. Door deze innoverende techniek kon de fotograaf de accenten
leggen die moesten resulteren in dynamische beelden. Diepte,
kleurtemperatuur, contrast, beweging, scherpte en onscherpte zorgen
zo voor schijnbaar gewone zeelandschappen die bij nader toezien ‘het
cliché’ ver achter zich laten en de kijker beroeren door de
indringende sfeer van onze ‘wateren’. Dekeyzer past de moderne
digitale techniek toe zoals hij in een vorig leven de chemie van de
donkere kamer bemeesterde, geniaal en subtiel. Dit alles met slechts
één doel, een beeld maken met impact waar geen verdere uitleg
bijhoort. Meer heb ik over deze foto niet te vertellen besluit de
magnum-fotograaf op een lakonieke manier… anders komt er
geen volk meer naar mijn lezingen. Carl Dekeyzer stapt vervolgens
naar het volgend beeld opgehangen tegen de betonnen muren van het
concertgebouw. In januari start een grootse expositie van zijn hand
in de Bibliothèque Nationale in Parijs. Z’n website getuigt van een vol bestaan.
Temidden de drukte blijft hij rustig… maar in alle rust heeft deze mens veel te vertellen.

(bovendien mocht ondergetekende de beelden-man fotograferen…
enigszins bedeesd stap ik naar voren als een klein ventje die wat wil vragen…
m’n bedeesdheid wordt meteen weggelachen…
‘natuurlijk, waar wil je me… ‘k heb ook nog met dat toestel gefotografeerd, maakt veel lawaai …’
ik druk twee keer af… één frontaal, één in profiel… ‘ben je zeker dat je een goeie hebt?’ vraagt hij
‘k herinner mij zelfs niet meer wat ik toen antwoordde )

warme beenhesp à volonté

Een bevredigend tempo hou ik er op na als ik later op de avond m’n koersfiets van stal haal en de polders in trek. ‘k Verwijt mezelf een gebrek aan vindingrijkheid. Weer gaat het over Stalhille en Plassendale tot bij het keerpunt aan de gestreepte watertoren van Bredene. De wind zit slechts enkele kilometers echt mee. Voor de rest voel ik een dwarse zucht. Ik hou van deze lus door de polders. Le plat pays waar de torens van Klemskerke, Houtave en Meetkerke de enige bergen zijn. Langs het kanaal ‘peurt’ een oudere palingvisser artisanaal met een hengel, een te grote dobber en een net hangend aan een opgeblazen binnenband. Jongere vissers gebruiken lichtjes aan hun lijn of verkliksysteempjes met beepgeluiden. Een gezinnetje barbecuet bij de brug onder de expressweg. De geur van gegrild rundsvlees doet vermoeden dat de visvangst het laat afweten. Even verder bij de Spuikom hangt een lucht van mosselen en oesters. Had ik nu maar wat gekoelde chardonnay in m’n drinkbus. Mijn fietstocht wordt overschaduwd door culinaire overpeinzingen. Misschien had ik beter eerst wat gegeten.
Op het rechte stuk tussen de grote Moerbeierboom en de betonweg naar Nieuweghe ontwaar ik temidden de velden een onwaarschijnlijk grote tent. Danig onder de indruk van deze tijdelijke nederzetting ga ik in de remmen om de affiche te lezen tussen het riet in de graskant. Zonder enige schroom wordt de ‘Nacht van de Halve Liters’ als jaarlijkse hoogmis op de vettige kleigronden aangeprezen. De avond daarvoor staat de elfde ‘warme beenhesp à volonté met frietjes’ geprogrammeerd. Het lezen van deze aankondiging is een ware beproeving voor mijn hongerige en dorstige zelf. Doch één iets mag ik terecht vrezen… mocht ik die twee volonté-nachten overleven, het touwtrekken op zondag haal ik niet zonder medische bijstand. In bourgondische gedachten verzonken hijs ik me terug op m’n Amerikaanse racefiets. 7 time tour de France champion staat te lezen op het frame. Het zal die Texaan ongetwijfeld veel bloed, zweet en tranen gekost hebben. Halve liters à volonté durf ik denken. Misschien moet ik septemberjazz maar vergeten en volgend weekend naar Houtave afzakken. Mocht ik zondagavond nog bij leven zijn dan rijd ik maandag evengoed achterwaarts Alpe d’Huez op.

duinkerke le neptune

Twee kinderen houdt hij bij de hand. Zo poseert hij voor de kindermolen op de kermis te Oudenburg. Erg fier kijkt hij in de lens. Hij staat er wat burgerlijk bij in een krijtlijnpak met wit hemd en das. Dat laatste is hij waarschijnlijk aan zijn ‘positie’ verschuldigd. Het is niet die burgerlijke netheid die m’n aandacht trekt zoveel jaren later. Een gevoel van fierheid overheerst binnen de randen van het gekartelde, verkleurde familiekiekje. Ik vraag mij af of mijn vaders dromen uitgekomen zijn.

duinkerke sandettie

De naam alleen al. ‘k Heb er jullie gezien, of liever ‘ontmoet’. Waarom keek ik plots op van mijn boek, liet ik de bittere wrangheid van Houellebecq voor wat het was en voelde ik een ‘aanwezigheid’ rondom de Anne. Waarom waren jullie er niet deze keer? ‘k Heb extra uitkijk gehouden rond dat kruisje op m’n zeekaart, die magische ondiepte temidden de drukke vaarroute. ‘k Herinner mij de dans van jullie zwartwit glimmende lijven, het zotte tikkertjesspel onder de kiel van bakboord naar stuurboord. Keken jullie mij niet zijdelings aan met kleine zwarte kooltjes? Onze ontmoeting was meer dan louter ‘toeval’.